Đề xuất này ngay lập tức làm dấy lên nhiều lo ngại, đặc biệt tại các đô thị lớn – nơi mỗi năm phát sinh hàng trăm nghìn đến hàng triệu hồ sơ đất đai, gắn trực tiếp với quyền sở hữu, giao dịch và tài sản tích lũy cả đời của người dân.
Trong bối cảnh đó, việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành văn bản hợp nhất các nghị định và quyết định giữ nguyên mô hình tổ chức VPĐKĐĐ cùng các chi nhánh như hiện nay được xem là bước đi thận trọng, ưu tiên sự ổn định của hệ thống và quyền lợi thực tế của người dân.
Từ thực tiễn quản lý đất đai nhiều năm qua, có thể chỉ ra 5 lý do then chốt cho thấy đây là lựa chọn hợp lý.
1. Giữ dữ liệu đất đai tập trung
VPĐKĐĐ hiện là đầu mối quản lý cơ sở dữ liệu đất đai tại cấp tỉnh, kết nối trực tiếp với hệ thống dữ liệu đất đai quốc gia. Việc giữ nguyên mô hình giúp duy trì tính thống nhất của thông tin thửa đất, chủ sử dụng và các biến động pháp lý – yếu tố đặc biệt quan trọng trong bối cảnh chuyển đổi số đang triển khai nhưng chưa đồng đều giữa các địa phương.
Nếu phân tán chức năng đăng ký về cấp xã khi dữ liệu đất đai chưa hoàn thiện và chưa được vận hành đồng bộ trên nền tảng số, nguy cơ sai lệch, chồng chéo thông tin là điều khó tránh khỏi, đặc biệt với các hồ sơ chuyển nhượng, thế chấp phát sinh nhiều lần trong thời gian ngắn.
Một sai sót nhỏ ở dữ liệu gốc cũng có thể kéo theo hệ lụy lớn: hồ sơ bị treo, giao dịch đình trệ, ngân hàng không giải ngân, người dân phải đi lại nhiều lần để điều chỉnh thông tin.
2. Tránh ách tắc thủ tục tại các đô thị lớn
Tại TP.HCM và Hà Nội, mỗi năm có hàng trăm nghìn đến hàng triệu hồ sơ đất đai cần xử lý, từ cấp sổ, đăng ký biến động đến thế chấp, xóa thế chấp. Việc duy trì các chi nhánh VPĐKĐĐ tại quận, huyện giúp người dân tiếp tục làm thủ tục tại địa chỉ quen thuộc, với đội ngũ cán bộ chuyên trách đã có kinh nghiệm xử lý các hồ sơ phức tạp.
Nếu dồn toàn bộ khối lượng công việc này về cấp xã – nơi cán bộ phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ hành chính khác – nguy cơ quá tải và kéo dài thời gian giải quyết là điều có thể dự báo trước. Khi đó, sự chậm trễ không chỉ là câu chuyện thủ tục, mà còn tác động trực tiếp đến dòng tiền, kế hoạch mua bán, vay vốn và sản xuất – kinh doanh của người dân, doanh nghiệp.
Không chỉ là lo ngại từ thực tiễn, quan điểm này cũng được các tổ chức nghiên cứu độc lập nêu rõ. Theo Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TP.HCM, nếu bỏ chi nhánh VPĐKĐĐ và chuyển chức năng về cấp xã trong khi cơ sở dữ liệu đất đai chưa hoàn thiện trên nền tảng số, sẽ tiềm ẩn nguy cơ chậm trễ, sai sót và gây phiền hà cho người dân. Viện này cho rằng lộ trình chuyển giao trong giai đoạn hiện nay là chưa khả thi và cần giữ ổn định mô hình hiện tại cho đến khi dữ liệu và hạ tầng số được vận hành đồng bộ.
3. Tiết kiệm ngân sách
Một yếu tố quan trọng khác là chi phí tổ chức lại bộ máy. Việc giữ nguyên mô hình VPĐKĐĐ giúp Nhà nước tránh phát sinh chi phí lớn cho việc bố trí lại biên chế, đào tạo lại cán bộ, đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin và kho lưu trữ hồ sơ ở cấp xã.
Trong bối cảnh ngân sách cần ưu tiên cho đầu tư công, hạ tầng giao thông và an sinh xã hội, việc tránh một cuộc cải tổ chưa thật sự cấp thiết được xem là lựa chọn mang tính thực dụng, thay vì theo đuổi một thay đổi hình thức nhưng rủi ro cao về vận hành.
4. Phù hợp với tính chất chuyên môn
Đăng ký đất đai không chỉ là thủ tục hành chính thông thường, mà liên quan đến đo đạc bản đồ, hồ sơ địa chính, pháp lý đất đai và hệ thống công nghệ thông tin. Mô hình VPĐKĐĐ hiện nay đã hình thành đội ngũ cán bộ chuyên sâu, quy trình xử lý tương đối ổn định và cơ chế phối hợp với các cơ quan liên quan.
Việc giữ nguyên mô hình giúp bảo toàn năng lực chuyên môn đã được tích lũy nhiều năm, hạn chế rủi ro trong giai đoạn các địa phương đang từng bước hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
5. Sự đồng thuận từ thị trường
Một lý do quan trọng khác cho thấy việc giữ nguyên mô hình Văn phòng Đăng ký Đất đai là lựa chọn hợp lý trong giai đoạn hiện nay, nằm ở sự đồng thuận từ thị trường bất động sản – khu vực chịu tác động trực tiếp từ mọi thay đổi về thủ tục đất đai.
Theo Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA), việc duy trì hệ thống chi nhánh Văn phòng Đăng ký Đất đai là cần thiết, đặc biệt trong bối cảnh nhiều địa phương chưa hoàn thiện đồng bộ hạ tầng dữ liệu và công nghệ thông tin ở cấp cơ sở. Theo Hiệp hội, sự ổn định của khâu đăng ký đất đai không chỉ giúp người dân thực hiện giao dịch thuận lợi hơn, mà còn góp phần duy trì tính thông suốt của thị trường, hạn chế phát sinh ách tắc không cần thiết trong hoạt động mua bán, thế chấp và đầu tư.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, kiến nghị: “Nên giữ lại hệ thống và thay đổi tên gọi như ngành thuế để không bị vướng thực hiện chủ trương chung và để phục vụ người dân tốt hơn.” Theo ông Châu, việc tổ chức Văn phòng Đăng ký Đất đai theo mô hình ngành dọc sẽ giúp tận dụng hiệu quả cơ sở vật chất và nhân lực hiện có, tránh phát sinh thêm bộ máy mới, đồng thời phù hợp với thực tế khi nhiều địa phương – đặc biệt ở cấp xã – vẫn còn hạn chế về điều kiện hạ tầng kỹ thuật.
Ở góc độ thị trường, sự ổn định của hệ thống đăng ký đất đai được xem là yếu tố nền tảng giúp các giao dịch diễn ra thông suốt, giảm rủi ro pháp lý và củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp trong giai đoạn chính sách đất đai đang có nhiều thay đổi quan trọng.
Tổng hợp các yếu tố về dữ liệu, năng lực xử lý, chi phí tổ chức, yêu cầu chuyên môn và sự đồng thuận từ thị trường cho thấy việc giữ nguyên mô hình Văn phòng Đăng ký Đất đai trong giai đoạn hiện nay là lựa chọn hợp lý và cần thiết.
“Giữ nhịp” cần thiết
Năm 2026 được xem là thời điểm nhạy cảm của thị trường bất động sản khi bảng giá đất mới và nhiều chính sách quan trọng đồng loạt được áp dụng. Trong bối cảnh đó, việc giữ ổn định mô hình đăng ký đất đai giúp người dân và doanh nghiệp tránh thêm một cú xáo trộn hành chính không cần thiết.
Người dân vẫn có thể thực hiện các thủ tục cấp sổ, chuyển nhượng, thế chấp tại chi nhánh thuộc quận, huyện như trước – quen thuộc, minh bạch và ít rủi ro hơn. Ở góc độ quản lý, đây là quyết định cho thấy sự thận trọng cần thiết: cải cách nhưng không nóng vội, đổi mới nhưng không đánh đổi sự ổn định của hàng triệu hồ sơ gắn với tài sản lớn nhất của người dân.
Từ 2026, thế chấp quyền sử dụng đất sẽ không ghi trực tiếp trên sổ đỏ, sổ hồng?
Thông tin thế chấp quyền sử dụng đất không ghi trực tiếp lên sổ mà được cập nhật vào cơ sở dữ liệu đất đai. Vậy quy định cụ thể thế nào?
Kiến nghị sớm chuyển Văn phòng đăng ký đất đai về cấp xã quản lý
Đại biểu Quốc hội kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành sớm rà soát ban hành chính sách chuyển giao chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai cho cấp xã quản lý, đặt dưới sự chỉ đạo của UBND cấp xã.
Kiến nghị giữ lại mô hình Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai tại TPHCM
Ngày 13-10, Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TPHCM đã có văn bản gửi đến Thường trực Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ, Bộ NN-MT kiến nghị giữ nguyên mô hình Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai (VPĐKĐĐ) như hiện nay.
theo Baoquankhu7
Mua bán nhà đất tại An Đông, TP. Hồ Chí Minh
Bạn muốn tin đăng của bạn hiển thị ở đây ? Thêm tài sản của bạn vào đây >>
Liên hệ
Đăng ký kênh
Youtube CafeLand để theo dõi các video Thị Trường mới nhất!
